TÜSKA 32 Kriter Tam Listesi: Sağlık Turizmi Sertifikasyon Kriterleri ve Denetimde Aranan Hususlar

26 Nisan 2025 tarihli ve 32882 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Uluslararası Sağlık Turizmi ve Turistin Sağlığı Hakkında Yönetmelik'in 6. maddesi (b) bendi uyarınca hastane, tıp merkezi, tıbbi laboratuvar ve diyaliz merkezleri TÜSKA akreditasyonuna; bunların dışındaki sağlık tesisleri ise Bakanlıkça düzenlenen sertifikaya tabidir. Bu sertifika için TÜSKA, 32 kriterlik bir set hazırlamıştır. Aşağıdaki liste, kriterlerin tamamını konu gruplarına göre özetler ve Sağlık Bakanlığı'nın 27.03.2026 tarihli, E-75000571-427.01.99-308315661 sayılı yazısıyla duyurulan değerlendirme esaslarına göre denetimde neye bakıldığını açıklar. Bağlayıcı metin resmî dokümanlardır; hazırlıkta güncel resmî kaynaklardan teyit alınmalıdır.

Kriter 1-8: Personel ve Uluslararası Hasta Birimi

İlk sekiz kriter, sağlık turizmi hizmetini fiilen yürütecek kadroya odaklanır. Denetimde ağırlıklı olarak mesul müdür onaylı listeler, dil belgeleri ve portal kayıtları incelenir:

• Kriter 1 — Uluslararası sağlık turizmi biriminde görev yapan personelin listesi bulunmalıdır. Denetimde, yetki belgesi başvurusunda beyan edilen ve değişiklik olduysa güncellenmiş, mesul müdür imzalı ve geçerli dil belgeli personel listesine bakılır.
• Kriter 2 — Birimde yabancı dil bilen en az bir personel görev yapmalıdır. Kurumda güncel ve geçerli dil belgesine sahip en az bir kişinin bulunması aranır.
• Kriter 3 — Uluslararası hastalara doğrudan bakım/tedavi hizmeti verecek personel bulunmalıdır. Mesul müdür imzalı hekim ve sağlık personeli listesi kontrol edilir.
• Kriter 4 — Uluslararası hastalara hizmet veren hekim listesi Sağlık Turizmi Portalına yüklenmiş olmalıdır. Denetimde ilgili personelin HealthTürkiye portalındaki kaydına bakılır.
• Kriter 5 — Tedavi hizmeti verecek personelin uzmanlık alanına ilişkin belgeleri bulunmalıdır. Uzmanlık belgesi ya da mevzuat gereği zorunlu Bakanlık onaylı sertifikalar (medikal estetik, saç ekimi vb.) gösterilmelidir; onaylı sertifika gerektirmeyen alanlar muaf sayılır.
• Kriter 6 — Uzmanlık belgeleri ve varsa özellikli sertifikalar EKİP portalına yüklenmiş olmalıdır.
• Kriter 7 — İlgili tüm personelin (hekim, sağlık personeli, hasta koordinatörü, yabancı dil bilen personel) görev, yetki ve sorumluluk tanımları yapılmış olmalıdır. Tanımların mesul müdürce onaylanması ve bir doküman yönetim sistemi içinde izlenebilir olması beklenir.
• Kriter 8 — Görev tanımları ilgili personele tebliğ edilmiş olmalıdır; tebliğ kayıtları mesul müdür onaylı olarak gösterilebilmelidir.

Kriter 9-10: Personel Eğitimleri (Muayenehaneler Muaf)

• Kriter 9 — Uluslararası hasta hizmetlerinde görev alan tüm personel gerekli eğitimleri almış olmalıdır. Denetimde eğitimlerin bir sistem dahilinde yönetildiğine bakılır: hizmet içi eğitim planı; eğitim konuları, tarihleri, hedefleri, eğitici ve yöntem bilgileri ile dışarıdan eğitim alınıp alınmadığını içermelidir.
• Kriter 10 — Bu eğitimlerin izlendiğine dair kayıtlar bulunmalıdır; planda hangi eğitimin ne zaman verildiği görülebilmelidir.

Her iki kriterden de muayenehaneler resmî dokümanda açıkça muaf tutulmuştur. Poliklinik ve klinikler içinse eğitim planının kâğıt üzerinde kalmaması, gerçekleşen eğitimlerin tarih ve katılım kaydıyla belgelenmesi gerekir.

Kriter 11-12: İşleyiş Dokümantasyonu (Muayenehaneler Muaf)

• Kriter 11 — Uluslararası hasta hizmetlerinin işleyişini tanımlayan bir doküman bulunmalıdır; sağlık turizmi sürecini adım adım anlatan, izlenebilir bir prosedür beklenir.
• Kriter 12 — İşleyiş dokümanı, hastanın başvuru türüne göre (tesise doğrudan başvuru, aracı kuruluş üzerinden vb.) farklılıkları yansıtmalı ve şu başlıkları içermelidir: sunulan hizmetler ve kapsamı, hasta kabul işlemleri, hasta ve yakınlarının bilgilendirilmesi, kabul sonrası tedavi süreci, tedavi dışı hizmetler (seyahat, konaklama vb.), taburculuk süreci ve taburculuk sonrası takip.

Bu iki kriterden de muayenehaneler muaftır. Diğer tesisler için işleyiş prosedürü, setin en merkezi dokümanıdır: 20, 21, 24, 26 ve 27. kriterlerdeki iş süreçleri de bu prosedüre eklenerek anlatılabilir; değerlendirme esasları bu esnekliği açıkça tanır.

Kriter 13-16: Web Sitesi, Sosyal Medya ve Tanıtım

• Kriter 13 — Uluslararası hastalara yönelik bir web sayfası bulunmalıdır. Denetimde, yetki belgesi başvurusunda Bakanlığa beyan edilen sitenin yönetmeliğe uygun şekilde yayında olup olmadığı kontrol edilir.
• Kriter 14 — Web sayfası en az bir yabancı dilde erişilebilir olmalıdır; site canlı olarak incelenir.
• Kriter 15 — Uluslararası hastalara yönelik hizmetlerle ilgili sosyal medya kullanılıyor olmalıdır; hangi hesapların kullanıldığı bildirilmelidir.
• Kriter 16 — Yabancı dilde bilgilendirme materyalleri (broşür, afiş vb.) bulunmalıdır. Tanıtım ve Bilgilendirme Yönetmeliği'ne uygun olmak kaydıyla dijital mecralardaki tanıtımlar da kabul edilir; sabit bir format şartı yoktur, tesis hangi araçları kullandığını gösterebilmelidir.

Kriter 17-19: Geri Bildirim ve Hasta Memnuniyeti

Bu üç kriter birlikte bir döngü oluşturur: geri bildirimi topla, memnuniyeti ölç, iyileştir. Denetimde yalnızca kanalın varlığı değil, döngünün raporlanabilir şekilde işlediği aranır:

• Kriter 17 — Uluslararası hastaların görüş, öneri ve şikâyetlerinin alınabileceği bir sistem bulunmalıdır. Anket, WhatsApp, e-posta, telefon veya web sitesindeki bir bağlantı yeterli kanal sayılır; ancak geri bildirimlerin analiz edildiği, ne kadar sürede dönüş yapıldığı ve hangi iyileştirmelerin yapıldığı raporlanmalıdır.
• Kriter 18 — Sunulan hizmetlere yönelik hasta memnuniyeti ölçülüyor olmalıdır. Ölçüm yönteminin tanımlı olması, düzenli aralıklarla uygulanması ve kaç hastanın dönüş yaptığı ile memnuniyet oranının raporlanması beklenir.
• Kriter 19 — Geri bildirim sürecine bağlı iyileştirme çalışmaları yürütülüyor olmalıdır; nelerin yapıldığı tanımlanmış ve raporlanmış olmalıdır.

Kriter 20-27: Hasta Süreçleri, Güvenlik ve Tedavi Sonrası Takip

Setin en geniş bölümü, uluslararası hastanın kabulünden ülkesine dönüşüne kadar olan klinik ve idari süreçleri kapsar. Bu kriterlerin çoğunda iş süreçleri işleyiş prosedürüne eklenerek gösterilebilir:

• Kriter 20 — Uluslararası hasta sayısı, randevu ve tedavi bekleme süreleri takip edilmelidir. Denetimde MBYS veya MBYS'ye entegre yazılım üzerinden takibin yapıldığı kontrol edilir.
• Kriter 21 — Enfeksiyonların önlenmesi ve kontrolüne yönelik tedbirler alınmış olmalıdır; tesise özgü kurallar tanımlanmalı ve uygulamada bu kurallara uyulduğu gösterilebilmelidir.
• Kriter 22 — Yabancı sigorta anlaşmaları (komplikasyon sigortası vb.) kriteri, Danıştay 10. Dairesi'nin 25.12.2025 tarihli ve E.2025/3137 sayılı kararıyla durdurulmuştur; değerlendirmeye alınmaz.
• Kriter 23 — Hasta bilgilerinin mahremiyeti, gizliliği ve erişim güvenliğine yönelik tedbirler alınmalıdır. Aydınlatılmış onam süreçleri adım adım tanımlanmalı; onam formlarında tarih, bilgi veren ve hasta imzası bulunmalı; her hastadan KVKK ve rıza onay formu alınıp arşivlenmelidir.
• Kriter 24 — Hastanın sağlık öyküsü (aile tıbbi geçmişi, geçirilmiş operasyonlar ve komplikasyonlar, ilaç/gıda alerjisi vb.) alınıyor olmalıdır. Standart anamnez formlarında bu bilgiler için alanlar ayrılmış olmalı, kayıtlar MBYS üzerinden izlenebilmelidir.
• Kriter 25 — Güvenli ilaç kullanımına yönelik bilgilendirme yapılmalıdır. İlaç yönetimi kuralları tanımlanmalı; ilaçların saklama koşulları, listeleri, son kullanma ve açılış tarihleri kayıt altında olmalı; tedavi sonrası ilaç kullanımı bilgilendirmesi (uçuş uygunluğu / medikal çıkış belgeleriyle birlikte) belgelenebilmelidir.
• Kriter 26 — Tedavi sonrası bakımla ilişkili seyahat süreci hakkında gerektiğinde bilgilendirme yapılmalıdır; denetimde uçuş uygunluk raporu veya medikal çıkış raporu üzerinden bilgilendirmenin yapıldığına bakılır.
• Kriter 27 — Varsa malzeme, ilaç, cihaz ve ekipmana ilişkin tedavi sonrası izlem süreçleri (tedarik, kullanım, iade) hakkında hasta bilgilendirilmelidir; kanıt olarak yine uçuş uygunluk veya medikal çıkış raporu incelenir.

Kriter 28-31: Fiziki Koşullar ve Hasta Konforu

• Kriter 28 — Hizmet ve bekleme alanlarında uluslararası hastaların ihtiyaçlarına uygun yönlendirme ve konfor düzenlemeleri yapılmalıdır; denetimde uygun bekleme alanı ve yönlendirme tabelalarının varlığına bakılır.
• Kriter 29 — Hizmet sunum alanlarının temizliği bir plan doğrultusunda yürütülmelidir. Temizlik sıklığı, alana özel malzeme ve dezenfektan kullanımı gibi kurallar tesise özel tanımlanmalı; kim tarafından, hangi sıklıkla temizlendiğini gösteren çizelge ve çek listeleri tutulmalıdır.
• Kriter 30 — Uluslararası hastalar tesiste kolay internet erişimine sahip olmalıdır; internet altyapısı ve erişim kolaylığı hakkında bilgilendirme yapılabilmelidir.
• Kriter 31 — Hizmet öncesi bilgilendirme süresi takip edilmelidir; bilgilendirme/onam formlarının zorunlu olduğu haller dışındaki bilgilendirme süreci işleyiş prosedürüne eklenebilir.

Kriter 32: TÜSKA Akreditasyonlu Hastanelerle Sözleşme (31.01.2028'den İtibaren)

Setin son kriteri ileri tarihlidir: 31.01.2028'den itibaren hasta yatışı, günübirlik işlem ve ameliyathane ortamında yapılacak girişimsel işlemler için TÜSKA akreditasyonuna sahip hastanelerle sözleşme, protokol veya anlaşma yapılmış olması aranacaktır. Bu tür işlemler sunan diş klinikleri ve poliklinikler, 2026 denetiminde bu kriterden sorumlu olmasa da, akreditasyonlu hastanelerle iş birliğini şimdiden planlamalıdır.

Denetim Kuralları: %80 Şartı, Kapsam Dışı Kriterler ve Tekrar Hakkı

• Denetimi İl Sağlık Müdürlükleri yerinde yapar; kriterler 'Evet', 'Hayır' veya 'Değerlendirme Dışı' olarak işaretlenir.
• Başarı için uygulanabilir kriterlerin en az %80'i 'Evet' olmalıdır; tesisin hizmet alanına girmeyen kriterler değerlendirme dışı bırakılır ve hesaba katılmaz. Kapsam dışı kararını değerlendirmeyi yapan birim verir.
• Muayenehaneler 9, 10, 11 ve 12. kriterlerden muaftır.
• %80 oranını sağlayamayan tesis, yeniden denetime en erken 1 ay sonra girebilir.
• Değerlendirme esasları, yapılan işlemlerin sistemli ve sürdürülebilir olduğunun gösterilmesini yeterli sayar; ancak bu, süreçlerin fiilen işlediğine dair kayıt ve kanıt sunulması anlamına gelir.
• Sürecin tamamı için son tarih 31 Aralık 2026'dır; tamamlamayan tesisler uluslararası hasta kabulüne devam edemez.

Bu sayfa bilgilendirme amaçlı bir özettir; kriterlerin bağlayıcı metni ve güncel değerlendirme esasları için Sağlık Bakanlığı ve TÜSKA'nın resmî yayınları esas alınmalı, tereddütlü durumlar bağlı olunan İl Sağlık Müdürlüğü'nden teyit edilmelidir.