Sağlık Turizminde HİB Üyeliği: Neden Zorunlu, Nasıl Yapılır?

HİB Nedir?

Hizmet İhracatçıları Birliği (HİB), Türkiye'de hizmet ihracatı yapan firmaları temsil eden ve Ticaret Bakanlığı koordinasyonunda faaliyet gösteren bir ihracatçı birliğidir. Sağlık turizmi, eğitim, turizm, yazılım ve lojistik gibi sektörlerdeki hizmet ihracatçıları bu çatı altında yer alır.

HİB üyeliği, hizmet ihracatçısı sıfatının resmî olarak kazanılmasını sağlar. Bu statü olmadan devlet desteklerinin temel kanalı olan Destek Yönetim Sistemi'ne (DYS) başvuru yapılması mümkün değildir.

Neden Zorunlu? Teşvikle İlişkisi

10962 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (27 Şubat 2026, Resmî Gazete Sayı 33181) kapsamındaki sağlık turizmi teşviklerinden yararlanmak için iki ön koşul birlikte aranır: Sağlık Turizmi Yetki Belgesi ve HİB üyeliği. Her ikisi de tamamlanmadan DYS üzerinden teşvik başvurusu açılmaz, dolayısıyla hiçbir destek kalemi — reklam-tanıtım, hasta ulaşım, personel istihdamı, akreditasyon, yurt dışı ofis — işleme konulamaz.

• Hizmet Sektörleri Atılım Programı başvuruları için HİB üyeliği şarttır.
• Marka Programı ve TURQUALITY® kapsamındaki başvurularda da HİB üyeliği zorunludur.
• DYS kaydı doğrudan HİB üyelik numarasına bağlıdır; üyelik olmadan sistem aktivasyonu yapılamaz.
• Yetki belgesi olup HİB üyeliği bulunmayan kuruluşlar teşvik sürecini başlatamaz.

Kimler Başvurabilir?

Sağlık turizmi alanında HİB üyeliği; hastaneler, tıp merkezleri, ağız ve diş sağlığı merkezleri (ADSM), rehabilitasyon ve termal tesisler, IVF merkezleri, estetik cerrahi klinikleri gibi sağlık tesisleri ile bu tesislere yönelik hasta yönlendiren yetkili aracı kuruluşları kapsar. Temel koşul: hizmet ihracatı (sağlık turizmi) faaliyeti yürütmek ya da yürütmeyi planlamak ve ilgili ticaret siciline kayıtlı tüzel kişilik olmaktır.

Gerekli Belgeler

HİB üyelik başvurusunda sunulması gereken belgeler genel itibarıyla şunlardır:

• Ticaret sicil tasdiknamesi (güncel, son 6 ay)
• İmza sirküleri veya yetki belgesi
• Vergi levhası
• Faaliyet belgesi (sağlık turizmi veya sağlık hizmetleri ibareli)
• Sağlık Turizmi Yetki Belgesi (varsa başvuru sırasında; yoksa tamamlanma aşamasında sunulabilir — HİB üyeliğini engellemez, ancak DYS aktivasyonu için her iki belge de gereklidir)
• Şirketi temsile yetkili kişinin kimlik belgesi

Adım Adım HİB Üyelik Süreci

1. 01HİB'in çevrimiçi üyelik portalına (hib.org.tr veya ticaret.gov.tr yönlendirmesiyle) giriş yapın.
2. 02Şirket bilgileri ve faaliyet alanını (sağlık turizmi) girerek üyelik formunu doldurun.
3. 03Yukarıdaki belgeleri tarayıp sisteme yükleyin.
4. 04Üyelik aidatını yatırın (tutar her yıl güncellenir; güncel rakam için HİB'e doğrudan danışın).
5. 05Başvurunun onaylanmasını bekleyin; onay sonrası HİB üyelik numarası tahsis edilir.
6. 06HİB üyelik numarasıyla Ticaret Bakanlığı DYS'ye kayıt olun ve sistemi aktive edin.
7. 07DYS kaydı tamamlandıktan sonra teşvik başvuruları açılabilir.

HİB Üyeliği ile Teşvik Süreci: Özet Akış

Hangi Teşvik Kalemleri Bu Üyeliğe Bağlı?

HİB üyeliği ve Sağlık Turizmi Yetki Belgesi birlikte tamamlandığında, 10962 sayılı Karar kapsamındaki tüm destek kalemlerine başvuru yolu açılır. Başlıca kalemler:

Sık Yapılan Hatalar

• HİB üyeliğini tamamlamadan DYS üzerinde başvuru açmaya çalışmak — sistem bunu kabul etmez.
• Yetki belgesini ve HİB üyeliğini sırayla beklemek yerine her ikisini paralel başlatmamak; bu, süreci gereksiz uzatır.
• Ön onay gerektiren kalemlerde faaliyeti gerçekleştirip ardından başvuruda bulunmak — geri dönük destek alınamaz.
• Üyelik aidatını geciktirmek ve HİB üyelik statüsünün askıya alınmasına yol açmak.
• HİB üyeliğini tamamladıktan sonra DYS kaydını ertelemek; başvuru takvimleri kaçırılabilir.

HİB Üyeliğinin Sürdürülmesi

HİB üyeliği bir defalık bir işlem değildir; yıllık aidat yükümlülüğü ve gerektiğinde belge güncellemesi gerektirir. Teşvik desteğinin kesilmemesi için üyelik statüsünün aktif tutulması zorunludur. Üyelik bilgilerinde (adres, yetkili, faaliyet alanı) değişiklik olması halinde HİB'e bildirim yapılmalıdır.